VẼ VÀO BÓNG TỐI: TẠI SAO CHÚNG TA CẦN NHỮNG GAM MÀU U TỐI ĐỂ TÌM THẤY ÁNH SÁNG?

Trong lĩnh vực trị liệu tâm lý qua nghệ thuật, tồn tại một ngộ nhận rằng việc thực hành luôn phải hướng tới sự hài hòa và thẩm mỹ. Tuy nhiên, nghệ thuật trị liệu thực chứng không đóng vai trò như một "lớp trang điểm" cho những tổn thương; nó là một tiến trình đối diện và chuyển hóa nội tâm một cách trung thực.

1. Phản biện "Sự tích cực độc hại" dưới góc độ Cơ chế phòng vệ

Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên của "sự tích cực độc hại" (toxic positivity), nơi xã hội kỳ vọng cá nhân luôn phải thể hiện sự ổn định. Trong trị liệu, việc cố gắng vẽ một đóa hoa rực rỡ khi nội tâm đang bão tố được gọi là Sự phản ứng nghịch đảo (Reaction Formation) - một cơ chế phòng vệ nhằm che giấu cảm xúc thực bằng cách biểu hiện ngược lại.

Việc ép buộc bản thân sử dụng các gam màu tươi sáng khi đang ở trạng thái trầm uất không mang lại hiệu quả phục hồi. Ngược lại, nó tạo ra sự đứt gãy giữa Thực tế nội tâm (Internal Reality) và Biểu hiện bên ngoài (External Expression). Trị liệu nghệ thuật không ưu tiên cái đẹp thẩm mỹ, mà ưu tiên Tính trung thực của biểu tượng (Symbolic Honesty).

2. "Quyền được xấu xí": Lý thuyết về sự Giải tỏa (Catharsis)

Trong trị liệu nghệ thuật biểu đạt (Expressive Arts Therapy), những hành động như vẽ gạch mạnh lên giấy hay bôi bẩn những mảng màu u tối là một quá trình Giải tỏa (Catharsis). Đây là thuật ngữ mô tả việc giải phóng các cảm xúc dồn nén thông qua hành động bộc phát.

• Xung năng và Đường nét: Những nét vẽ sắc nhọn, mạnh bạo là sự chuyển hóa năng lượng giận dữ thành hành vi cơ thể (Kinesthetic level).

• Màu sắc và Cảm xúc: Những gam màu trầm đặc (Deep, dark tones) cho phép chúng ta định hình được "hình hài" của nỗi đau.

Tại không gian của Bảo Sang, chúng tôi tin rằng màu sắc không có một ý nghĩa áp đặt duy nhất. Mỗi sắc độ u tối bạn chọn là một lời mời để khám phá những tầng nghĩa riêng biệt trong trải nghiệm cá nhân:

Gam màu (Gợi ý tham khảo)	Tên gọi chuyên môn	Gợi ý tự vấn về mặt tâm lý
Đen	Black / Jet Black	Phải chăng đây là một ranh giới bảo vệ, hay là một khoảng không cần được lấp đầy?
Xám Than	Charcoal / Dark Gray	Có phải tâm trí đang ở trong một trạng thái mờ hồ, cần sự nghỉ ngơi sau những mệt mỏi?
Xanh Than	Indigo / Navy	Liệu đây là sự tĩnh lặng sâu sắc hay là một nỗi buồn đang cần được gọi tên?
Đỏ Đô	Burgundy / Dark Red	Sắc độ này đại diện cho sự phẫn nộ mãnh liệt hay là một tổn thương đang cần được xoa dịu?
Tím Thẫm	Deep Purple / Plum	Phải chăng có một sự dằn vặt hay mâu thuẫn nội tâm nào đó đang tìm cách hiển hiện?
Nâu Đen	Umber / Dark Brown	Có phải bạn đang cảm thấy sức nặng của những trách nhiệm hay một sự tự ti cần được tháo gỡ?
Lục Thẫm	Forest Green / Pine	Liệu đây là cảm giác bị ngột ngạt trong một vòng lặp, hay là tín hiệu của một quá trình thanh lọc?

Lưu ý quan trọng: Ý nghĩa thực sự của màu sắc không nằm ở bảng tra cứu, mà nằm ở cảm nhận của chính người vẽ. Khi bạn nhìn vào một mảng màu tối và nói: "Đây chính là cảm giác của tôi", đó chính là lúc sự thấu suốt bắt đầu. Việc đặt bóng tối lên mặt giấy chính là bước Tách biệt hóa (Externalization) - đưa nỗi đau từ bên trong ra trước mặt, để chúng ta quan sát nó như một thực thể riêng biệt và bắt đầu tiến trình chuyển hóa.

3. Đối diện với "Bóng tối" (The Shadow) theo lý thuyết Jungian

Lý do bóng tối dẫn đến ánh sáng nằm ở khái niệm Bóng tối (The Shadow) của Carl Jung. Ông quan niệm rằng Bóng tối chứa đựng tất cả những phần bị từ chối, bị đè nén trong nhân cách.

"Không ai trở nên tỉnh ngộ bằng cách tưởng tượng ra những hình ảnh ánh sáng, mà bằng cách làm cho bóng tối trở nên ý thức." - Carl Jung (1945)

Việc thừa nhận và vẽ ra những cảm giác "tiêu cực" đóng vai trò như một chiếc van xả áp suất tâm lý. Chỉ khi cái bóng được nhìn nhận, tiến trình Cá nhân hóa (Individuation) - quá trình trở thành một bản thể toàn vẹn - mới có thể diễn ra. Những vết mực đen chính là nguyên liệu thô để từ đó ánh sáng của sự thấu suốt nảy sinh.

4. Từ chối cái đẹp để tìm thấy cái thực

Đừng sợ hãi những vết mực đen hay những hình thể méo mó. Trong không gian trị liệu, bức tranh càng "tối" về mặt sắc độ thường lại là bức tranh "sáng" nhất về mặt nhận thức. Chúng ta cần can đảm vẽ vào bóng tối không phải để chìm đắm, mà để đi xuyên qua nó. Nghệ thuật trị liệu là hành trình đi tìm sự thật, và đôi khi sự thật cần được viết bằng những gam màu u tối nhất.

Bạn có đang kìm nén những "gam màu tối" trong tâm hồn?

Hãy đến với Bảo Sang PSY - Nơi khoa học Tâm lý gặp gỡ nghệ thuật. Chúng tôi cung cấp một không gian chuyên nghiệp, an toàn và đầy thấu cảm. Tại đây, mọi nét vẽ từ u tối nhất đến rực rỡ nhất đều trở thành chất liệu để xoa dịu và phục hồi nội lực. Bảo Sang PSY sẽ là người đồng hành kiên định, giúp bạn thấu suốt ánh sáng ngay trong lòng bóng tối.

🔥 CỘNG ĐỒNG HỌC THUẬT & ỨNG DỤNG: Nếu bạn quan tâm đến việc kết hợp Tâm lý học và Nghệ thuật trong tham vấn/trị liệu tâm lý, mời bạn tham gia nhóm chia sẻ kiến thức của Bảo Sang PSY: https://zalo.me/g/rapsnb475

-------------------------------------------

LIÊN HỆ VỚI CHÚNG TÔI ĐỂ ĐƯỢC HỖ TRỢ: 

KHÔNG GIAN TÂM LÝ - NGHỆ THUẬT BẢO SANG

⏰ Thời gian: 9h - 21h hàng ngày

☎️Hotline: 0963.630.868 - 0356.113.266

🏠Địa chỉ: Bảo Sang PSY, 108 K4 Tập thể Bách Khoa, Hai Bà Trưng, Hà Nội 

💻Facebook: Không gian tâm lý - nghệ thuật Bảo Sang

🌐Website: https://www.baosangpsy.com/

✉️Email: baosangarttherapy@gmail.com

#BaoSangPSY #ArtTherapy #Tamlyhoc #Nghethuat #trilieunghethuat #ChữaLànhTâmHồn #KếtNốiCộngĐồng #SángTạo